POSTBIOTICS

Postbiotics ονομάζονται τα βιοενεργά μόρια που παράγονται από το μικροβίωμα (κυρίως από τα προβιοτικά βακτήρια) κατά τη διάρκεια του μεταβολισμού τους ή που προκύπτουν από κυτταρικά συστατικά νεκρών/αδρανοποιημένων μικροβίων.

Δηλαδή, δεν μιλάμε για ζωντανά μικρόβια (όπως στα προβιοτικά), αλλά για τις ουσίες που αφήνουν πίσω τους και οι οποίες έχουν θεραπευτικές ή ρυθμιστικές ιδιότητες.

Παραδείγματα postbiotics
  • Βραχέα λιπαρά οξέα (SCFA): οξικό, προπιονικό, βουτυρικό → θρέφουν εντεροκύτταρα, έχουν αντιφλεγμονώδη δράση.
  • Πεπτίδιαμε αντιμικροβιακή δράση.
  • Βιταμίνες(π.χ. βιταμίνες του συμπλέγματος Β, βιταμίνη Κ).
  • Κυτταρικά τοιχώματα βακτηρίων(λιποπολυσακχαρίτες, πεπτιδογλυκάνες).
  • Ένζυμακαι πρωτεΐνες με βιολογική δράση.
  • Εξωκυτταρικά πολυσακχαρίδιαμε ανοσοτροποποιητικές ιδιότητες.
Διαφορές από προβιοτικά – πρεβιοτικά
  • Προβιοτικά→ ζωντανά μικρόβια που προσφέρουν όφελος.
  • Πρεβιοτικά→ τροφή (ίνες κ.λπ.) που τρέφουν τα καλά μικρόβια.
  • Postbiotics→ τα προϊόντα/μεταβολίτες αυτών των μικροβίων που δρουν άμεσα στον ξενιστή.
Πιθανά οφέλη των postbiotics
  • Ενίσχυση εντερικού φραγμού.
  • Ρύθμιση ανοσοποιητικού (αύξηση Treg, μείωση φλεγμονής).
  • Αντιμικροβιακή δράση έναντι παθογόνων.
  • Μεταβολική ρύθμιση (βελτίωση ινσουλινοευαισθησίας).
  • Συμβολή στην υγεία του εντέρου και του εγκεφάλου (μέσω άξονα εντέρου–εγκεφάλου).
Συμπέρασμα:

Τα postbiotics είναι οι βιοενεργές ουσίες που παράγουν τα μικρόβια και οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν θεραπευτικά, χωρίς την ανάγκη χορήγησης ζωντανών βακτηρίων. Αποτελούν πολλά υποσχόμενο πεδίο για μελλοντικές θεραπείες, γιατί συνδυάζουν την ασφάλεια (δεν περιέχουν ζωντανά μικρόβια) με τις ευεργετικές δράσεις του μικροβιώματος.

🔹 Σύγκριση Προβιοτικών – Πρεβιοτικών – Postbiotics
ΚατηγορίαΟρισμόςΠαράδειγμαΤρόπος δράσηςΧρήση/Οφέλη
Προβιοτικά

Ζωντανοί μικροοργανισμοί που, όταν χορηγούνται σε επαρκείς ποσότητες, προσφέρουν όφελος στον ξενιστή.

LactobacillusBifidobacteriumSaccharomyces boulardiiΕγκαθίστανται προσωρινά στο έντερο, ανταγωνίζονται παθογόνα, ρυθμίζουν το ανοσοποιητικό, παράγουν μεταβολίτες.Πρόληψη/θεραπεία διάρροιας, υποστήριξη σε IBS/IBD, ενίσχυση ανοσίας.
ΠρεβιοτικάΜη πεπτόμενα συστατικά τροφής που τρέφουν εκλεκτικά ωφέλιμα βακτήρια του εντέρου.Ινουλίνη, FOS (φρουκτο-ολιγοσακχαρίτες), GOS (γαλακτο-ολιγοσακχαρίτες)Διεγείρουν την ανάπτυξη Bifidobacteria και Lactobacillus, αυξάνουν την παραγωγή SCFA.Βελτίωση πέψης, ρύθμιση μικροβιώματος, ενίσχυση ανοσολογικής ισορροπίας.
PostbioticsΒιοενεργές ουσίες/μεταβολίτες που παράγονται από τα μικρόβια ή προέρχονται από αδρανοποιημένα βακτήρια.Βραχέα λιπαρά οξέα (βουτυρικό, προπιονικό), βακτηριοσίνες, βιταμίνες Β & Κ, πεπτιδογλυκάνεςΔρουν απευθείας στον ξενιστή: ενισχύουν εντερικό φραγμό, μειώνουν φλεγμονή, έχουν αντιμικροβιακή δράση.Θεραπευτικές δυνατότητες σε φλεγμονώδη νοσήματα, μεταβολικό σύνδρομο, ανοσορρύθμιση.
📌 Με απλά λόγια:
  • Τα προβιοτικάείναι τα «καλά μικρόβια».
  • Τα πρεβιοτικάείναι η «τροφή» τους.
  • Τα postbioticsείναι τα «προϊόντα» τους που κάνουν καλό στον οργανισμό.
Είμαστε εδώ για να σας βοηθήσουμε

Στη Gastrocyprus, ο Δρ Αλέξιος Μαχαιρίδης, γαστρεντερολόγος Λεμεσός, προσφέρει αξιόπιστη και ανθρώπινη ιατρική φροντίδα.